Ինչ անել, եթե գործատուն հրաժարվում է վճարել աշխատավարձը. արդարադատության նախարարության իրազեկումը
Եթե գործատուն հրաժարվում է վճարել ձեր աշխատավարձը, դուք ունեք օրենքով սահմանված բոլոր լծակները ձեր գումարը և հասանելիք տույժերը հետ ստանալու համար։ ՀՀ Աշխատանքային օրենսգրքի համաձայն՝ աշխատավարձը պետք է վճարվի ամսական առնվազն մեկ անգամ՝ մինչև հաջորդ ամսվա 15-ը։
Ահա այն հստակ քայլերը, որոնք անհրաժեշտ է ձեռնարկել ձեր իրավունքները պաշտպանելու համար․
1. Գրավոր պահանջ ներկայացրեք գործատուին
  • Նախքան պետական մարմիններին դիմելը, գործատուին ներկայացրեք գրավոր դիմում-պահանջ։
  • Դիմումի մեջ նշեք հստակ ժամկետ (օրինակ՝ 3 աշխատանքային օր) աշխատավարձը փոխանցելու համար։
  • Պահանջեք նաև օրենքով սահմանված տուժանքը․ գործատուի մեղքով աշխատավարձի ուշացման յուրաքանչյուր օրվա համար ձեզ հասնում է տույժ՝ չվճարված գումարի 0.15%-ի չափով։
2. Դիմեք Առողջապահական և աշխատանքի տեսչական մարմին (ԱԱՏՄ)
  • Եթե գործատուն անտեսում է գրավոր պահանջը, դիմում-բողոք ներկայացրեք ԱԱՏՄ։
  • Դիմումը կարող եք ներկայացնել առցանց՝ e-request.am հարթակի միջոցով կամ այցելելով տեսչական մարմնի գրասենյակ։
  • Տեսչությունն իրավունք ունի ստուգումներ իրականացնել ընկերությունում և խախտման արձանագրման դեպքում գործատուին տուգանել՝ չվճարված աշխատավարձի մեկ քառորդի (25%) չափով՝ յուրաքանչյուր աշխատողի մասով։
3. Դիմեք դատարան
  • Սա ամենաազդեցիկ միջոցն է գումարը բռնագանձելու համար։
  • Կարևոր ժամկետ․ Դատարան դիմելու համար ունեք 1 տարի այն օրվանից, երբ իմացել եք կամ պետք է իմանայիք ձեր իրավունքի խախտման մասին (այսինքն՝ աշխատավարձի վճարման սահմանված օրվանից)։
  • Դատական կարգով կարող եք պահանջել ոչ միայն մայր գումարն ու 0.15% տույժերը, այլև փաստաբանի ծախսերի փոխհատուցումը։
Իսկ ի՞նչ անել, եթե աշխատել եք առանց պայմանագրի (սև շուկայում)
Եթե չունեք կնքված աշխատանքային պայմանագիր, օրենքով պաշտպանված լինելն ավելի բարդ է, քանի որ չկա ձևական ապացույց։ Այդուհանդերձ, մի հանձնվեք․
  • Հավաքեք ապացույցներ․ Նամակագրություններ (WhatsApp, Viber, էլ. փոստ), որտեղ քննարկվել է աշխատանքը կամ աշխատավարձը, բանկային փոխանցումների պատմությունը, աշխատանքային պրոդուկտները կամ գործընկերների վկայությունները։
  • Դիմեք տեսչական մարմին․ Ներկայացրեք ապացույցները։ Չգրանցված աշխատող պահելու համար գործատուին սպառնում է խոշոր տուգանք, ուստի հաճախ հենց տեսչության միջամտությունից հետո գործատուները նախընտրում են վճարել պարտքը՝ ավելի մեծ տուգանքներից խուսափելու համար։